Scania France buduje kolejny wojskowy wariant z kabiną klasyczną

W dniu 8 listopada 2025 roku ukazała się informacja, że Scania France zaprezentowała specjalny projekt: Scania Vampire, całkowicie nowy pojazd 4×4 dla armii francuskiej. Vampire – La Vampire został zaprojektowany przez Scania Public and Defense we współpracy ze szwedzkim centrum rozwoju Scania.
Pojazd ten odpowiada na rosnące zapotrzebowanie na lekkie, zwrotne i dobrze chronione – opancerzone pojazdy wojskowe do nowoczesnych środowisk operacyjnych.
Vampire jest lekki, kompaktowy, nadaje się do transportu lotniczego i może pomieścić czterech żołnierzy. W formie zabudowy otrzymał tradycyjną uniwersalną metalową skrzynię ładunkową z obniżonymi burtami. Jest również kompatybilny z platformą PAMELA – mobilnym systemem wyrzutni pocisków przeciwlotniczych Mistral-3. Najnowsze wersje tego systemu są przystosowane także do zwalczania dronów, otrzymując w tym celu specjalne algorytmy. Może być to więc sprzęt bardzo przydatny na współczesnym polu walki. Ujmując prościej – to w zasadzie montowana na pojeździe wyrzutnia MANPADS, czyli pojedyncza wyrzutnia obsługiwana przez żołnierza, zamontowana na ciężarówce. Dzięki temu może być wykorzystywana jako mobilna platforma obrony powietrznej do zwalczania dronów i nisko lecących statków powietrznych oraz jako wielofunkcyjny pojazd transportowy w różnych scenariuszach taktycznych. Tzn. może występować jako nośnik innych systemów uzbrojenia. Ponadto jego modułowa budowa oznacza, że można go przykładowo pozbawić kabiny. Zresztą taki wariant ze szczątkową kabiną był wystawiany w czerwcu 2024 roku na zbrojeniowych targach Eurosatory. Bazowo dedykowano go jednostkom specjalnym i zwiadu.

Samo rozwiązanie La Vampire zostało przeznaczone przede wszystkim do zwalczania celów nisko latających i bezzałogowych statków powietrznych (UAV). Obecnie w tej niszy brakuje innych systemów rakietowych, choć istnieją platformy oparte na broni palnej i przeciwdronowe, takie jak Proteus i VAB ARLAD (ten ostatni jest bardziej pojazdem przeciwdronowym). Najprawdopodobniej francuski system będzie droższy w eksploatacji niż amerykański Vampire, który sprawdził się na Ukrainie i w USA. Dotyczy to zarówno skuteczności rażenia, jak i stosunkowo niskiego kosztu rakiet wyposażonych w APKWS. W praktyce APKWS może być bardziej pragmatyczną opcją niż klasyczne MANPADS. Thales, międzynarodowa firma z francuskim rodowodem, opracowuje europejski odpowiednik. Jest całkiem możliwe, że Francja nie zakupiła systemu Thales, ponieważ wyrzutnia nie była gotowa w momencie podejmowania decyzji o zakupie, więc wybrała bardziej tradycyjną metodę opartą na MANPADS.
Ogólnie, masowe rozprzestrzenianie się bezzałogowych statków powietrznych (BSP) w ostatnich latach skłoniło państwa do ponownego rozważenia rozwiązań obrony przeciwlotniczej krótkiego zasięgu. Obejmuje to zarówno klasyczne systemy oparte na broni artyleryjskiej i rakietowej, jak i broń wykorzystującą energię kierowaną (laserową).
W układzie konstrukcyjnym Le Vampire to przekonstruowane specjalistyczne podwozie typu 4×4 z wyłącznie pojedynczy,, terenowym ogumieniem, o dopuszczalnej masie całkowitej 14500 kg, ale napędzane przez relatywnie mocny silnik 13-litrowy silnik w nastawie o mocy maksymalnej 460 KM. Pojazd ten ma cechować się dużą mobilnością, mieć lekki i zwrotny charakter, a przy tym mieścić się na pokładach samolotów, by zapewnić łatwy i szybki transport. Stąd decyzja o stworzeniu zupełnie nowego nadwozia o maksymalnie obniżonym charakterze. Kabina została przy tym przesunięta za silnik, by móc zostać ustawionym tuż nad ramą, a jednostka napędowa otrzymała bardzo prostą, podłużną pokrywę. Jest to kabina wydłużona, załogowa, 4-osobowa w układzie miejsc 1+1+1+1, czterodrzwiowa, \będąca niezależnym projektem. Ma ona niezwykle proste kształty – jest kanciasta, z płaskimi powierzchniami. Każde drzwi spoczywają na dwóch solidnych zawiasach. Przy tym, ze względu na odmienne kształty, nie sa one wymienne między sobą – tzn. drzwi przednich nie da się podmienić z tylnymi: przednie mają ścięte przednie dolne naroże i pochyloną górną partię przednią oraz pozostała fragmenty proste. Zaopatrzono je także w szybę o większych rozmiarach. Niemniej szyby w drzwiach przednich i tylnych są dzielone, przesuwne w poziomie. Do tego w tylnych drzwiach ścięto tylne naroża zarówno z przodu, jak i z tyłu, a pozostałe części przebiegają w pionie – przód i tył między narożami – oraz w poziomie – odcinki górny i dolny. Uwagę zwracają też cztery wycieraczki na jednolitej szybie przedniej, uświadamiające jak bardzo niska jest to szyba. Poza tym z każdej ze stron zastosowano aż trzy pary schodków wejściowych: przednie – przed osią przednią – ułatwiają odchylenie maski i w rezultacie dostęp do silnika, zaś podkabinowe ustawione są następująco – dłuższe pod drzwiami przednimi, krótsze pod drzwiami tylnymi.

System ten zastąpi ciężarówki TRM 2000 oraz pojazdy łączności/rozpoznania/wsparcia VLRA w 54. pułku artylerii.
Projekt został opracowany przez Scanię w ścisłej współpracy ze szwedzkim oddziałem firmy. Samochód powstał z myślą o specyficznych wymaganiach armii francuskiej: jest zatem wytrzymały, łatwy w utrzymaniu i nadaje się do działań w zróżnicowanym terenie, od pustynnego po górzysty. Produkcja będzie odbywać się w zakładzie koncernu w Angers – Scania Production Angers, na co dzień odpowiedzialnego za dostarczanie pojazdów na rynki Europy Południowej oraz Wysp Brytyjskich. W takim układzie system będzie prezentowany jako produkt w pełni francuski. Pierwsze 50 egzemplarzy trafi do francuskich żołnierzy latem 2026 roku, gdyż pierwsze 50 pojazdów ma zjechać z linii montażowej właśnie w tym czasie.

        Tekst: Jarosław Brach

        Zdjęcia: Producent