Autosan SANVIA 12NF D – opis techniczny
Pozycjonowanie
W zakresie pozycjonowania bazowego Autosan SANVIA 12NF D to autobus z wysoką podłogą tzw. podwójnego zastosowania – dual use – przeznaczony do obsługi międzymiastowego ruchu pasażerskiego z możliwością łatwej i szybkiej adaptacji do ewakuacji osób poszkodowanych na noszach, lżej rannych na miejscach siedzących oraz personelu. Czas dostosowania do zadań specjalnych, w zależności od przewidzianej konfiguracji, trwa od 15 do 30 minut
Przystosowanie do zadań specjalnych.
Centralnie, pośrodku przednie atrapy znajduje się otwierana klapa ze specjalnym uszczelnieniem – wodo- i pyłoszczelna, pozwalająca na podawanie do wnętrza przy odbieranie z niego rannych i poszkodowanych na noszach. Poza tym pojazd ma dwoje jednoskrzydłowych drzwi – na zwisie przednim oraz między osiami, bliżej tylnej soi.
Stylizacja
Zgodnie z marketingowym przekazem ma ona nawiązywać do legendarnych poprzedników z Sanoka – SFA, czyli przedstawicieli serii H9-35 oraz H9-20/21. Ogólnie pojazd prezentuje się nowocześnie. Wizualnie przeważają proste linie – całość – zarówno ściany przednia i tylna, jak i ściany boczne, opierają się na motywie poziomego prostokąta i liniach prostych – poziomych i pionowych. Jedynie, patrząc od przodu – dolna linia pierwszych okien – po prawej stronie za drzwiami, po lewej za wysokim pionowym oknem kierowcy, wznosi się. Całość dopełniają okrągłe reflektory przednie i tylne, przednie zgrupowane w dwa rzędy po dwa reflektory w każdym rzędzie, o dołu przedniej atrapy. Na otwieranej przedniej klapie znajdują się zaś u dołu stylizowany napis AUTOSAN, u góry pośrodku znak firmowy podmiotu. Szyba przednia jest wycierana przez dwie wycieraczki o długich ramionach,
Polonizacja
Pojazd jest budowany w Polsce z takiej liczby bazowych polskich komponentów, jaka w tej chwili jest możliwa do uzyskania. Trwałość i relatywnie większa wielkość zamówień z całą pewnością będą skutkować uruchamianiem wytwarzania kolejnych części w naszym kraju. Aktualnie w pojeździe polskie są/czy mogą być przykładowo laminaty poszycia, siedzenia, punkty mocowania/system mocowania noszy. Polski może być też system informacji pasażerskiej, w praktyce jednak rzadko montowany w pojazdach miedzymiastowych.
Specyfikacja techniczna
Za bazę służy podwozie autobusowe Scania, pochodzące z polskich, funkcjonujących od 1993 roku, początkowo jako joint-venture Scania Kapena, zakładów koncernu. To dobry wybór, Konstrukcja jest sprawdzona, a Scania odpowiada ze jej dalszy rozwój.
Bazę nośną stanowi rama podłużnicowo-kratownicowa, przestrzenna, integralnie związana ze szkieletem nadwozia, wykonana ze stali nierdzewnej i stali czarnej. Do napędu służy silnik Scania DC09 141 360 – 6-cylindrowy, rzędowy, z turbodoładowaniem i chłodzeniem powietrza doładowującego, wysokoprężny, w nastawie o mocy maksymalnej 360 KM. Za przeniesienie napędu odpowiadają 12-biegowa, zautomatyzowana skrzynia przekładniowa oraz tylny most AD400. Oś przednia do zaś niezależnie zawieszona oś AMI580. Na wszystkich kołach założono opony o rozmiarze 295.80R22,5, z przodu pojedyncze, z tyłu podwójne. Działanie zasadniczego układu hamulcowego wspiera bądź zastępuje zwalniacz – retarder hydrauliczny , zintegrowany ze skrzynia, biegów. Sam elektronicznie kontrolowany układ hamulcowy – EBS – zawiera hamulec podstawowy – pneumatyczny, hamulce tarczowe wszystkich kół oraz systemy ESC, ABS, ASR, BAS. Do tego dochodzi elektropneumatyczny hamulec postojowy, sterowany ręcznie, działający na koła tylne. Poza tym układ kierowniczy obejmuje przekładnię z integralnym wspomaganiem hydraulicznym oraz kolumnę kierownicy o szerokim zakresie regulacji, z kolei układ elektryczny jest 24-voltowy, z minusem na masie, szyną CAN i dwoma akumulatorami po 210 Ah.
Na takim podwoziu pełną zabudowę wykonał Autosan. Konstrukcja tego nadwozia została zrobiona z profili prostokątnych ze stali nierdzewnej, łączonych ze sobą za pomocą spawania. Poszycie zewnętrzne – klejone do szkieletu – wykonano z płyty kompozytowej – pas podokienny – oraz z laminatów poliestrowo-szklanych (ściany z przodu i z tyłu, dach). Klapy boczne są aluminiowe. Ogrzewanie zapewnia agregat wodny połączony z układem chłodzenia silnika, uzupełniony przez konwertery i nagrzewnice. Wentylacja obejmuje wywietrzniki dachowe, zespół wentylacyjny w ścianie przedniej oraz wentylator elektryczny wyciągowy w dachu. Dopełnia to dachowa klimatyzacja przestrzeni pasażerskiej. Drzwi pasażerskie przednie i środkowe są jednoskrzydłowe, odskowo-przesuwne, otwierane na zewnątrz, sterowane elektropneumatycznie ze stanowiska kierowcy, zaopatrzone w automatyczny system zapobiegający ściśnięciu pasażera. Poza tym klasyczne lusterka zewnętrzne, zgodnie z obecnymi tendencjami, zastąpiły kamery zewnętrzne – tzw. lusterka elektroniczne. Pojemność podpodłogowych bagażników została określona na 6,3 m³. We wnętrzu bazowo liczba miejsc pasażerskich siedzących równa się 51 plus miejsca dla kierowcy i pilota. Fotele pasażerskie są wysokie, uchylne, z podłokietnikami od strony przejścia. Sufit i ściany boczne są tapicerowane. Podłoga została pokryta wykładziną antypoślizgową. W skład wyposażenia pokładowego wchodzą jeszcze podsufitowe półki bagażowe oraz system audio. Dokładna specyfikacja i aranżacja wnętrza zależy oczywiście od wymogów konkretnego zamawiającego. Na liście wyposażenia opcyjnego znalazły się natomiast m.in.: system monitorowania ciśnienia i temperatury w oponach, automatyczny system gaszenia pożarów w komorze silnika, inteligentny ogranicznik prędkości, winda do transportu osoby niepełnosprawnej na wózku inwalidzkim oraz miejsce w autobusie do mocowania tego wózka, kamera cofania, system monitoringu pasażerskiego, lampy zewnętrzne oświetlające drzwi, wyposażenie dodatkowe foteli w stolik, siateczkę czy nagłówek z logo, fotel pilota, fotel kierowcy z funkcją elektrycznego podgrzewania, stolik do montażu kasy fiskalnej, instalacja 230 V, gniazda dodatkowe 24 V, światła przeciwmgłowe LED z funkcją doświetlania zakrętów, gniazda USB w przestrzeni pasażerskiej, pokładowe WiFi, zestaw audio-video z odtwarzaczem DVD i dwoma monitorami, lodówka, automat do napojów, elektroniczna tablica informacyjna, ozdobne kołpaki kół, automatyczne światła mijania.
Adaptacja autobusu do ewakuacji osób poszkodowanych zawiera:
-
fotele pasażerskie składane na ściany boczne;
-
montowane do ścian bocznych specjalne stelaże do mocowania maksymalnie 18 sztuk noszy na trzech poziomach oraz mocowania sprzętu ratowniczego, w tym przykładowo defibrylatora, butli z tlenem czy plecaków ratowniczych;
-
specjalną przestrzeń do załadunku noszy, wydzieloną w ścianie przedniej.
W ramach dalszych prac autobus ten może służy,ć jako baza dla autonomicznego autobusowego szpitala. W takim przypadku:
-
namioty da się przewozić w podpodłogowych bagażnikach czy na wzmocnionych dachu;
-
możliwe będą odmienne aranżacje wnętrza;
-
pojazd może być zaopatrzony w hybrydowy zespół napędowy, z dodatkowym silnikiem elektrycznym o mocy rzędu 300-350 kW. Można też rozważyć podniesienie pojemności podstawowego zbiornika paliwa. Ten układ hybrydowy mógłby służyć zarówno do zabezpieczania własnego zasilania, wskutek czego pod tym względem pojazd taki stawały się w pełni autonomiczną, jednostką ratunkową, jak i do eksportu energii na zewnątrz.
Tekst: Jarosław Brach
Zdjęcia: Jarosław Brach





